Навука – МУЗЕЙ ГІСТОРЫІ МАГІЛЁВА

Навуковыя артыкулы

ratusha — Mon, 23 Feb 2026 07:32:32 +0000

Беспанский С.И. Архитектурные памятники Могилева международного значения / С. И. Беспанский // Гістарычнае і сацыякультурнае развіццё Магілёва : зборнік навуковых прац удзельнікаў V Міжнароднай навуковай канферэнцыі “Гісторыя Магілёва: мінулае і сучаснасць” / [укладальнікі: І. А. Пушкін, В. В. Юдзін]. — Магілёў, 2007. — С. 278―283

Бяспанскі С. І. Да гісторыі вывучэння Магілёўскай хронікі Сурты-Трубніцкіх // Зборнік матэрыялаў магілёўскіх чытанняў «Трафім Сурта і яго час». — Магілёў, 1993. — С. 20—28.

Бяспанскі С. І. Магілеў сустракае караваных асоб // Horizong (Горизонт) – 2005, № 4

Бяспанскі С. І. Наступальныя аперацыі Чырвонай Арміі ў Беларусі (восень 1943 – вясна 1944 г.)/ С. Бяспанскі // Беларускі гістарычны часопіс. – 2004. – № 1. – С. 24 – 28.

Бяспанскі С. І. МЕМАРЫЯЛЬНЫ КОМПЛЕКС «БУЙНІЦКАЕ ПОЛЕ»:ДА ГІСТОРЫІ МЕМАРЫЯЛІЗАЦЫІ … Гісторыя Магілева: мінулае і сучаснасць зборнік навуковых артыкулаў удельнікаў XIII міжнароднай навуковай канферэнцыі, 28-29 чэрвеня 2023г.…

Беспанский С.И. КАПИТАН ПЕХОТИН… Гісторыя Магілёва: мінулае і сучаснасць : зборнік навуковых артыкулаў удзельнікаў XІV Міжнар. навук. канф., 27–28 чэрвеня 2025 г., г. Магілёў / уклад. С. І. Бяспанскі.– Жлобин: Государственное предприятие “Техническая книга”, 2025.– 358 с.

Шелковский Д.Н. «Этноконфессиональные процессы на Круглянщине в XIX столетии». Международная научная конференция жизнь и творческое наследие А.С. Дембовецкого (к 180-летию со дня рождения) г. Могилев, 13 марта 2020г.

Шелковский Д.Н. «Статс-дама Е.Р.Дашкова владелица имения Круглое». Гісторыя Магілева: мінулае і сучаснасць зборнік навуковых артыкулаў удельнікаў XIII міжнароднай навуковай канферэнцыі, 28-29 чэрвеня 2023г / уклад. С. І. Бяспанскі.– Жлобин: Государственное предприятие “Техническая книга”, 2025.– 358 с.

Шелковский Д.Н. «История кинотеатра «Родина». . Гісторыя Магілёва: мінулае і сучаснасць : зборнік навуковых артыкулаў удзельнікаў XІV Міжнар. навук. канф., 27–28 чэрвеня 2025 г., г. Магілёў / уклад. С. І. Бяспанскі.– Жлобин: Государственное предприятие “Техническая книга”, 2025.– 358 с.

Прачакова Н. А. КУЛЬТ І КАСЦЁЛ СВЯТОГА АНТОНІЯ Ў МАГІЛЁВЕ Гісторыя Магілева: мінулае і сучаснасць зборнік навуковых артыкулаў удельнікаў XIII міжнароднай навуковай канферэнцыі, 28-29 чэрвеня 2023г.

Марзалюк А. В. ГІСТОРЫЯ ПОМНІКА МАГІЛЁЎСКАЙ АРХІТЭКТУРЫ – БУДЫНКА ПА ВУЛІЦЫ ЛЕНІНСКАЙ, Д. 11,Гісторыя Магілева: мінулае і сучаснасць зборнік навуковых артыкулаў удельнікаў XIII міжнароднай навуковай канферэнцыі, 28-29 чэрвеня 2023г.

Трофимова И. И. УЧИТЕЛЯ МОГИЛЁВСКОЙ ДУХОВНОЙ СЕМИНАРИИ 1765-1808 ГОДОВ Гісторыя Магілева: мінулае і сучаснасць зборнік навуковых артыкулаў удельнікаў XIII міжнароднай навуковай канферэнцыі, 28-29 чэрвеня 2023г.

Марзалюк А. В. НАВУКОВЫ ДАРОБАК Е. Р. РАМАНАВА Ў БЕЛАРУСАЗНАЎСТВА… Гісторыя Магілёва: мінулае і сучаснасць : зборнік навуковых артыкулаў удзельнікаў XІV Міжнар. навук. канф., 27–28 чэрвеня 2025 г., г. Магілёў / / уклад. С. І. Бяспанскі.– Жлобин: Государственное предприятие “Техническая книга”, 2025.– 358 с.

Прачакова Н.А. “ПАМЯТКА ДЛЯ ЯДЗВІГІ З ВЯЗНІЦЫ МАГІЛЁЎСКАЙ 1863 ГОДА”НАТАТНІК, ЯК МЕМУАРНАЯ КРЫНІЦА Гісторыя Магілёва: мінулае і сучаснасць : зборнік навуковых артыкулаў удзельнікаў XІV Міжнар. навук. канф., 27–28 чэрвеня 2025 г., г. Магілёў / уклад. С. І. Бяспанскі.– Жлобин: Государственное предприятие “Техническая книга”, 2025.– 358 с.

Сухарьков В.В. БОГОЯВЛЕНСКИЙ БРАТСКИЙ МОНАСТЫРЬ В Г.МОГИЛЕВЕ.. Гісторыя Магілёва: мінулае і сучаснасць : зборнік навуковых артыкулаў удзельнікаў XІV Міжнар. навук. канф., 27–28 чэрвеня 2025 г., г. Магілёў / / уклад. С. І. Бяспанскі.– Жлобин: Государственное предприятие “Техническая книга”, 2025.– 358 с.

Сухарьков В.В. ДЕЯТЕЛЬНОСТЬ СТАВКИ ВЕРХОВНОГО ГЛАВНОКОМАНДОВАНИЯ И НИКОЛАЯ II В МОГИЛЁВЕ ПОСЛЕ ОТРЕЧЕНИЯ. ХРОНИКА СОБЫТИЙ… Гісторыя Магілёва: мінулае і сучаснасць : зборнік навуковых артыкулаў удзельнікаў ХІ Міжнар. навук. канф., 20–21 чэрвеня 2019 г., г. Магілёў / уклад. А. М. Бацюкоў, І. А. Пушкін. – Магілёў: МДУХ, 2019. – 457 с.

Прачакова Н.А. ДА ГІСТОРЫІ ФАРНАГА КАСЦЁЛА Ў МАГІЛЁВЕ 248 Гісторыя Магілёва: мінулае і сучаснасць : зборнік навуковых артыкулаў удзельнікаў ХІ Міжнар. навук. канф., 20–21 чэрвеня 2019 г., г. Магілёў / уклад. А. М. Бацюкоў, І. А. Пушкін. – Магілёў: МДУХ, 2019. – 457 с.

Марзалюк А.В. БУДЫНАК ПА ВУЛІЦЫ ЛЕНІНСКАЙ, 37 «МУЗЕЙ В. К. БЯЛЫНІЦКАГА-БІРУЛІ ». З ГІСТОРЫІ БУДАЎНІЦТВА…… Гісторыя Магілёва: мінулае і сучаснасць : зборнік навуковых артыкулаў удзельнікаў ХІ Міжнар. навук. канф., 20–21 чэрвеня 2019 г., г. Магілёў / уклад. А. М. Бацюкоў, І. А. Пушкін. – Магілёў: МДУХ, 2019. – 457 с.

ПРАГРАМА ХIV Міжнароднай навукова-практычнай канферэнцыі “Гісторыя Магілёва: мінулае і сучаснасць”

ratusha — Wed, 25 Jun 2025 13:20:42 +0000

С программой конференции вы можете ознакомиться в прикрепленном файле.

ПРАГРАМА

У Музеі гісторыі Магілёва адбылася прэзентацыя 18-га выпуску ваенна-гістарычнага зборніка «Магілёўскі пошукавы Веснік».

ratusha — Fri, 21 Mar 2025 09:59:53 +0000

У 18 выпуску ваенна-гістарычнага зборніка прадстаўлены артыкулы магілёўскіх, беларускіх і расійскіх пошукавікаў, прысвечаныя вывучэнню пытанняў вайны і пошукавай працы на тэрыторыі Магілёўскай вобласці. У зборніку змешчаны матэрыялы пра нямецкія лагеры для ваеннапалонных на Магілёўшчыне

Кіраўнік Магілёўскага абласнога гісторыка-патрыятычнага пошукавага клуба «Віккру» Мікалай Барысенка прэзентаваў чарговы выпуск ваенна-гістарычнага зборніка і распавёў пра яго змест.

18_MPV-2024

Да 80-годдзя Перамогі Музей гісторыі Магілёва працягвае мерапрыемствы па праграме “Сямейная рэліквія” па пошуку сваякоў удзельнікаў Вялікай Айчыннай вайны для перадачы ім раней страчаных воінамі ўзнагарод.

ratusha — Thu, 20 Mar 2025 12:59:48 +0000

За тры гады па ўзгадненні з абласным ваенкаматам пры дапамозе неабыякавых грамадзян было перададзена больш за дзесятак ордэнаў і медалёў. З вялікім эмацыйным водгукам мерапрыемствы прайшлі ў Мінску, Круглым, Магілёве, Жлобіне, нават у далёкім Казахстане і Расійскай Федэрацыі.
19 сакавіка 2025 года ў Музеі гісторыі Магілёва адбылася чарговая перадача баявых узнагарод часоў Вялікай Айчыннай вайны.
Медалі “За адвагу” і “За баявыя заслугі” былі знойдзены на палях Магілёўшчыны мясцовымі жыхарамі падчас сельскагаспадарчых работ і перададзены магілёўскім пошукавікам, а пасля комплексу пошукавых мерапрыемстваў, сваякам уладальнікаў ва ўрачыстай абстаноўцы ў Зале пасяджэнняў магілёўскай Ратушы.
Кіраўнік Магілёўскага абласнога гісторыка-патрыятычнага пошукавага клуба “Вікру” Мікалай Барысенка адзначыў, што сёння ёсць усе магчымасці для пошуку ўладальнікаў страчаных узнагарод:
— Дзякуючы таму, што зараз вельмі добрыя архіўныя базы, па іх удалося ўстанавіць уладальнікаў страчаных узнагарод і даведацца, за што гэтыя медалі былі атрыманы.
Увосень 2022 года магіляўчанка Ірына Уляцёнак знайшла на сваім агародзе медаль «За адвагу» і перадала яе пошукавіку Віктару Бельскаму. Ён пачаў пошукі яе ўладальніка, але завяршыць не паспеў, заўчасна пайшоў з жыцця. Праз запыт у Цэнтральны архіў Міністэрства абароны Расійскай Федэрацыі па нумары медаля ўдалося ўстанавіць імя героя, якому яна прызначалася. Ім аказаўся наш зямляк яфрэйтар Іларыён Кіркалаў, ураджэнец вёскі Ардаць Шклоўскага раёна. Ён прайшоў усю вайну ад моманту прызыву 8 ліпеня 1941 года да перамогі над Японіяй. Ваяваў сапёрам 156-га інжынерна-сапёрнага ордэна Аляксандра Неўскага батальёна 12-й інжынерна-сапёрнай рыжскай брыгады. Пасля вайны пражываў у Магілёве. У красавіку 1945 года ў наступальных баях яфрэйтар Кіркалаў з двума байцамі разведаў шлях прасоўвання баявой тэхнікі да пярэдняга краю праціўніка. Пад агнём ворага выявіў і абясшкодзіў 21 супрацьтанкавую міну, чым прадухіліў падрыў баявой тэхнікі. За праяўленую мужнасць быў узнагароджаны медалём “За адвагу”, які сёння быў перададзены ўнукаваму пляменніку Іларыёна Сяргеевіча Васілю Кіркалаву.
Яшчэ адна ўзнагарода была знойдзена ў агародзе пры пасадцы бульбы ў вёсцы Банькі Круглянскага раёна. Медаль “За адвагу” знайшоў Дзмітрый Андрыенка. Зміцер Леанідавіч знайшоў узнагароду і перадаў яе ў «Вікру». Па нумары ўзнагароды было ўстаноўлена, што яна належала Сяргею Кунцэвічу, 1910 года нараджэння, ураджэнцу той самай вёскі Банькі. Ён быў прызваны ў рады Чырвонай арміі Круглянскім раённым ваенкаматам 29 кастрычніка 1944 года. Медалём “За адвагу” ўзнагароджваўся двойчы. 12 сакавіка і 23 траўня 1945 гады. Першы раз як стрэлак 2-й роты за баі ў раёне Латвійскай ССР, у другі — ужо як камандзір аддзялення 2-й стралковай роты 977-га стралковага палка 290-й дывізіі ў званні малодшага сяржанта. У баі 24 лютага 1945 года ў раёне вёскі Рачы Латвійскай ССР, адлюстроўваючы спробу ворага ўклінавацца ў нашу абарону, агнём аўтамата забіў шэсць немцаў.
Медаль “За баявыя заслугі” быў знойдзены восенню 2023 года на тэрыторыі прыватнага дома ў Бабруйску Сяргеем Кузняцовым. Належала ўзнагарода Івану Насалюку, 1926 года нараджэння, ураджэнцу вёскі Даўбізна Высокаўскага раёна Брэсцкай вобласці, прызванаму 5 верасня 1944 года Высокаўскім райваенкаматам. Ваяваў Іван Насалюк гарматным нумарам адзін батарэі ў 1958-м знішчальна-процітанкавым артылерыйскім Чырванасцяжным палку 41-й асобнай знішчальна-процітанкавай артылерыйскай Калінкавіцкай Чырванасцяжнай ордэна Багдана Хмяльніцкага брыгадзе. Да сваёй узнагароды быў прадстаўлены 23 чэрвеня 1945 гады за тое, што пры прарыве абароны суперніка ў раёне ракі Одэр хутка і своечасова забяспечваў свая прылада боепрыпасамі для вядзення агню па ворагу. А праз год ён загінуў у Нямеччыне пры выкананні службовых абавязкаў.
Дырэктар Музея гісторыі Магілёва С.І.Бяспанскі

https://museumhm.by/wp-content/uploads/2025/03/video-cb7f8deb817f868db06e832e1a563e09-v.mp4

Зборнiк навуковых артыкулаў удзельнiкаў ХІІ Мiжнароднай навуковай канферэнцыi

ratusha_adm — Fri, 23 Jul 2021 13:08:53 +0000

25-26 чэрвеня 2021 года ў Музеі гісторыі Магілёва адбылася XII Міжнародная навукова-практычная канферэнцыя “Гісторыя Магілёва: гісторыя і сучаснасць”, прысвечаная 80-годдзю гераічнай абароны Магілёва ў гады Вялікай Айчыннай вайны.

Зборнiк навуковых артыкулаў удзельнiкаў ХІІ Мiжнароднай навуковай канферэнцыi можна спампаваць тут: https://museumhm.by/wp-content/uploads/2021/07/70-2021-pl-tjekst-hii-kanferjencyja-2021.pdf

ХІІ Міжнародная навукова-практычная канферэнцыя “Гісторыя Магілёва: мінулае і сучаснасць”

ratusha_adm — Mon, 26 Apr 2021 13:15:10 +0000

Паважаныя калегі!
Запрашаем Вас прыняць удзел у працы ХІІ Міжнароднай навукова-практычнай канферэнцыі “Гісторыя Магілёва: мінулае і сучаснасць”, прысвечанай 80-годдзю гераічнай абароны Магілёва падчас Вялікай Айчыннай вайны, якая запланавана да правядзення 25 – 26 чэрвеня 2021 года ў г. Магілёве.

Падрабязнасці ў файле: Info_Conf_2021

Меч мсціслаўскага рыцара

ratusha_adm — Thu, 09 Jan 2020 06:34:26 +0000

15 студзеня 2020 г. у 17.00 у Музеі гісторыі Магілёва (вул. Ленінская, 1а – Ратуша) адбылася прэзентацыя новага набытка УК “Музей гісторыі Магілёва” – сярэдневяковага рыцарскага мяча, што належыў рыцару к. XV – пач. XVI стст., парэшткі і даспех якога былі знойдзены на дне р. Віхра ў Мсціслаўскім раёне ў 2013 г.

Дадзены меч быў прысвоены невысветленымі асобамі, што ажыццяўлялі незаконныя археалагічныя пошукі (“чорнымі капальнікамі”) у р. Віхра каля г. Мсціслава ў 2013 г., і вывезены за межы Рэспублікі Беларусь. На момант знаходкі ён уваходзіў у комплекс рыцарскага ўзбраення (кіраса, шлем, фрагменты кальчугі, шпоры і інш.), які цяпер знаходзіцца ў фондах Музея гісторыі Магілёва.

Пасля неаднаразовых перапродажаў за межамі Беларусі, у 2019 годзе меч быў выстаўлены на аўкцыёне ў адной з еўрапейскіх краін, выкуплены музееім і цяпер вернуты ў Беларусь.

Набыццё рыцарскага мяча стала магчымым у выніку сістэматычнай працы супрацоўнікаў УК “Музей гісторыі Магілёва”, дзякуючы дапамозе з боку прадстаўнікоў Міністэрстваў культуры, замежных спраў Рэспублікі Беларусь, Дзяржаўнага мытнага камітэта Рэспублікі Беларусь, грамадскіх актывістаў, за кошт фінансавання Магілёўскага гарадскога бюджэта і фінансавай дапамогі спонсараў.

Гісторыя Магілёва: мінулае і сучаснасць / Зборнік артыкулаў 2019

ratusha_adm — Tue, 30 Jul 2019 21:15:24 +0000

Зборнік навуковых артыкулаў удзельнікаў XI Міжнароднай навуковай канферэнцыі «Гісторыя Магілёва: мінулае і сучаснасць» 20-21 чэрвеня 2019 у фармаце pdf.

Taking too long?

Reload document

| Open in new tab

Download [7.90 MB]

Літаратура па гісторыі Магілёва

Канферэнцыя “Гісторыя Магілёва: мінулае і сучаснасць”

ratusha — Mon, 18 Feb 2019 10:11:48 +0000

ХІ Міжнародная навукова-практычная канферэнцыя “Гісторыя Магілёва: мінулае і сучаснасць”, прысвечаная 75-годдзю вызвалення Магілёва ў часы Вялікай Айчыннай вайны, пройдзе ў музеі гісторыі Магілёва 20-21 чэрвеня 2019 г. Па выніках канферэнцыі будзе апублікаваны зборнік навуковых прац удзельнікаў канферэнцыі.

Праблемнае поле канферэнцыі:

1 Старажытная гісторыя і археалогія Верхняга Падняпроўя і Пасожжа.
2 Сацыяльна-эканамічная, палітычная гісторыя і сучаснасць рэгіёна.
3 Ваенная гісторыя. Чалавек на вайне: штодзённасць і культурныя вобразы.
4 Магілёў і Магілёўшчына ў падзеях 1917-1919 гг.
5 Канфесійныя працэсы на Магілёўшчыне.
6 З гісторыі развіцця грамадска-палітычнай, прававой і філасофскай думкі.
7 Духоўныя традыцыі: літаратура і мастацтва.
8 Асаблівасці матэрыяльнай культура рэгіёна.
9 Рэч і слова: артэфакт і культурныя кантэксты артэфакта.
10 Традыцыі адукацыі, выхавання і навукі.
11 Музей у сучасным грамадстве. Музейныя рэтраспектывы і перспектывы Магілёва.
12 Праблемы крыніцазнаўства, археаграфіі і гістарыяграфіі рэгіёна.
13 Вобраз Магілёва ў культурных дыскурсах замежжа.
14 Магілёў у кантэксце урбаністычных працэсаў.

15 Славутыя магілёўцы.

Для ўдзелу ў канферэнцыі неабходна да 12 мая 2019 г. падаць матэрыялы дакладаў і заяўку ў аргкамітэт (у электронным выглядзе).У заяўцы пазначаюцца: прозвішча, імя, месца працы (вучобы), пасада, вучоная ступень і званне, тэма даклада, паштовы і электронны адрас, нумар тэлефона.

Адрас аргкамітэта: 212030, Рэспубліка Беларусь,г.Магілёў,вул. Ленінская 1а, УК ”Музей гісторыі Магілёва”, тэл/факс +375 222 245011, е-mail: ratusha.mogilev@gmail.com,
Патрабаванні да дакладаў:

Матэрыялы даклада прадстаўляюцца ў рэдактары Word (версія не ніжэй 6.0) для Windows праз 1 інтэрвал шрыфтам Times New Roman 14, усе палі (верхняе, ніжняе, левае і правае) – па 2 см. Імя файла мусіць складацца з прозвішча і ініцыялаў аўтара.

На першым радку ўказваецца індэкс УДК (выраўноўванне па левым краі). Далей праз інтэрвал з выраўноўваннем па цэнтры вялікімі літарамі друкуецца назва даклада; праз інтэрвал – прозвішча(ы) і ініцыялы аўтара(аў); на наступным радку – месца працы ці вучобы; на наступным радку ў круглых дужках – горад, краіна.
З новага радка пры неабходнасці адзначаецца навуковы кіраўнік – яго вучоная ступень, вучонае званне, прозвішча і ініцыялы.
З новага радка – анатацыя артыкула на беларускай ці рускай мове з ключавымі словамі (у адпаведнасці з мовай артыкула), анатацыя на англійскай мове з ключавымі словамі. Аб’ём кожнага рэзюмэ – да 500 знакаў з прабеламі, да 7 ключавых слоў.

Далей з новага радка (абзацны водступ 1,25 см) друкуецца тэкст даклада. Зноскі на літаратуру даюцца ў квадратных дужках. Табліцы ўстаўляюцца ў тэкст. Пасля асноўнага тэксту прыводзіцца спіс літаратуры ў алфавітным парадку (літаратура афармляецца ў адпаведнасці з патрабаваннямі ВАК). Аб’ём тэксту – да 6 (шасці) поўных старонак (уключаючы спіс літаратуры, ілюстрацыі (фармат tif 300 dpi), табліцы, схемы і г.д.).

Не дапускаецца выраўноўванне тэкста з выкарыстаннем знакаў прабелу, сцісканне шрыфта і змяненне інтэрвала, выкарыстанне аўтаматычнай расстаноўкі пераносаў.
Аргкамітэт пакідае за сабой права адбору прадстаўленых тэкстаў. Матэрыялы з парушэннем указаных патрабаванняў, не адпаведныя тэматыцы канферэнцыі, крытэрыям навуковасці тэкста, альбо якія патрабуюць карэктуры, не дапускаюцца. Аргкамітэт не дае даведак аб ходзе экспертызы асобных прац.

Асабістае запрашэнне на ўдзел у канферэнцыі будзе даслана пасля атрымання заяўкі, з матэрыялам даклада і станоўчага рашэння аргкамітэта наконт прыняцця даклада да ўдзелу ў канферэнцыі.

Экскурсія: Невядомы Магілёў. Вяртанне

admin — Sun, 21 Oct 2018 16:01:12 +0000

Экскурсія па матывах прадстаўленых у экспазіцыіі “Невядомы Магілёў. Вяртанне” здымкаў.

Дачакайцеся поўнай загрузкі старонкі.
У некаторых мабільных браўзерах (асабліва у рэжымах эканоміі трафіка, “турба” і г.д.) можа працаваць некарэктна.